• Opadanje listova
  • 05.09.2020. 12:00

Kako prepoznati defolijaciju zlatnog delišesa i šta činiti?

Simptomi nastupaju sa nekrotičnim mrljama na listovima, nakon čega sledi žutilo (hloroza) i odbacivanje, koje može ponekad biti ozbiljno.

Foto: Depositphotos/zigzagmtart
  • 112
  • 13
  • 0

Opadanje listova (Necrotic Leaf Blotch - NLB) kod sorte jabuke zlatni delišes uglavnom se pojavljuje krajem jula i početkom avgusta. Javlja se najčešće kao posledica fiziološkog stresa, kod smene visokih temperatura i obilnijih padavina. Zahvaćeni su uglavnom stariji listovi na bujnim mladicama. Prvo se javljaju nekrotične, braon mrlje nepravilnog oblika, zatim ceo list požuti i na kraju opada.

Iako je ovaj problem prisutan već godinama, neupućeni ga zamenjuju sa bolešći poput alternarie, dok se drugi plaše da se ne radi o nekim novim.

Nekrotična mrlja listova kod fiziološke defolijacije najizraženije su u avgustu, u poslednjem delu vegetacijske sezone. Zreli listovi od baze do sredine uspravnih vodopija, brzorastućih izdanaka, obično su jedini, koji pokazuju simptome. Mladi, nezreli na vodopijama i zreli listovi pršljenastog rodnog drveta na starijem rodnom drvu obično nisu pogođeni, pa se može razlikovati od nekih bolesti kao što su Glomerella (SAD) ili Botrytosphaeria.

Zahvaćeni listovi opadaju za nekoliko dana 

Simptomi nastupaju sa mrljama na listovima, nakon čega sledi žutilo (hloroza) i odbacivanje, koje može ponekad biti ozbiljno. Na lišću se iznenada pojavljuju nepravilne braon mrlje, obično razmere 0,5 do 2,5 centimetara, a ponekad mogu biti i veće. Nekroze obično ispunjavaju prostor između većih lisnih žila. Mnogi zahvaćeni listovi zatim požute i opadaju nekoliko dana nakon prvih simptoma. 

Intenzitet opadanja lišća varira od voćnjaka do voćnjaka i od stabla do stabla unutar istog, a jače je izražen na onim starijim od 15 godina. Obilaskom voćnjaka po terenu i posmatranjem utvrđeno je sledeće:

  • stabla koja imaju redovnu rodnost, imaju manju defolijaciju listova od onih koja imaju alternativnu rodnost;
  • stabla koja su prebujna i previše nađubrena azotom, imaju više izraženu defolijaciju;
  • stabla koja su završila rast tokom i krajem jula imaju zatvorene sve terminalne pupove, manje su zahvaćena;
  • stabla formirana sa ispravnim izolovanim provodnikom, a time i sa manje vodopija, obično imaju manju defolijaciju listova;
  • mlađa stabla manje su zahvaćena od starijih, verovatno jer su rodnija, a time i manje bujna;
  • čak i stabla u slabo orezanim i neorezanim voćnjacima imaju slabiju fiziološku defolijaciju i
  • po nekim podacima stabla tretirana manganom i cinkom imala su slabiju defolijaciju.

Postoje pokazatelji da je primenom mangana moguće smanjiti defolijaciju. Preventivno, najmanje 15 dana pre pojave simptoma poželjno je tretirati sa preparatima, koji sadrže mikroelemente, naročito naglašen mangan (Mn) i cink (Zn) i ponoviti ako se nastavi smena vrelih i kišovitih dana. Druga varijanta je koristiti aminokiseline kao regulator stresa, uz dodatak mikroelemenata, naročito gore pomenutih.

Simptomi na lišću zlatnog delišesa kao posledica fiziološkog stresa (Foto: A. Horvat)

Za razliku od bolesti Botryosphaeria obtusa ili Glomerelle kod NLB ne postoje koncentrične lezije i krugovi, a fleke su nešto veće (slika 1.).

Simptomi fiziološkog stresa slični Glomereli

Simptomi su ponekad slični bolesti Glomerela (slika 2.), koja je dosta česta u SAD (Severna Karolina).

Fiziološka defolijacija na bujnim granama 

Fiziološka defolijacija (NLB) gotovo uvek "napada" bujne grane, posebno vodopije (slika 3.).

Fiziološka defolijacija na donjim prebujnim granama (Foto: A. Horvat)

Fiziološka defolijacija (NLB) zahvata i donje previše bujne grane (slika 4.).

Ponekad se javljaju i takozvane kaptanove pege i to na listovima kada se preparati na bazi kaptana primenjuju po vlažnom vremenu. Obično su veća oštećenja na listovima, koji su bliže atomizeru, zbog smanjenog utroška vode, a time i pojačane koncentracije preparata pa je i depozit preparata veći. Obično se takve promene javljaju na lišću iste starosti, uglavnom na mlađem.

Izvor: www.savjetodavna.hr


Tagovi

Defolijacija Uzgoj jabuke Zlatni delišes Opadanje lišća


Autor

Adrian Horvat

Više [+]

Adrian Horvat je diplomirani inženjer agronomije.

Izdvojeni tekstovi

KLUB

:-D