P a l m e t a s a h o r i z o n t a l n i m g r a n a m a (New time System).
Koristi se samo za jabuke okalemljene na kržljave vegetativne podloge (M 9, M 26) i za kruške okalemljene na dunju. Naslon je obavezan. Stubovi se pobijaju na 10 m jedan od drugog, pa se na njima zategne 4 - 5 redova žice, na rastojanju od po 50 cm. Pravac redova i ovde mora da bude sever - jug.
U proleće, prve godine po sađenju, jednogodišnje sadnice se prekrate na oko 60 cm iznad zemlje (do prvog reda žice) i pri vrhu ostave 4 - 5 pupoljaka. Iz ostavljenih pupoljaka razviće se letorasti. Sredinom jula kad letorasti dostignu dužinu od oko 30 - 40 cm, od njih se odaberu tri najbolja: Najviši služiće za produženje debla, a donja dva valja pažljivo saviti i privezati za prvi red žice. Preostali letorasti se ne uklanjaju, već saviju naniže uz deblo voćkice, da bi stvarali asimilative. Ukoliko iz debla izbiju mladari, treba ih do osnove ukloniti.
U drugoj godini formiranje palmete sa horizontalnim granama je isto kao kod palmete sa kosim granama, dakle sa prekraćivanjem vođice do drugog sprata žice, s tim što se grane razvode u horizontalan položaj. Kod horizontalne palmete, najniže grane su najduže, a što se ide ka vrhu one su sve kraće. Dužina grana poslednjeg sprata treba da je za polovinu dužine grana prvog sprata, da ne bi došlo do zasenjivanja donjih grana i njihovog sušenja. Dešava se da usled kratkog orezivanja grana u gornjim spratovima, dolazi do jačeg vegetativnog porasta, zato se pribegava horizontalnoj palmeti kod koje su uspravljeni vrhovi grana na prva dva sprata ili palmeta u obliku lire.
U trećoj i četvrtoj godini nastavlja se sa formiranjem oblika i to na način kao što je rečeno za drugu godinu, odnosno slično kao kod palmete sa kosim granama.
Orezivanje u rodu
Već u trećoj godini po sađenju voćkice će početi da rađaju. One se u narednoj godini, a i u punoj rodnosti, orezuju na sličan način kao i voćke gajene po sistemu palmete s kosim granama. Naime, svakog proleća se vrši proređivanje rodnih grančica za oko 15 - 30 % radi regulisanja rodnosti i podsticanja izbijanja novog rodnog drveta. I ovde se prilikom proređivanja prvo odstrane slabe, tanke i zasenjene, a potom se prorede i ostale rodne grane. Izbile vodopije, kao i iznutra rodne grane uklanjaju se do osnove.
Stanko Nekić, dipl. ing. agronomije
