• Propolis
  • 28.10.2015. 08:00

Propolis - čudesan pčelinji proizvod

Hiljadama godina propolis se koristi u medicinske svrhe, a od 70-ih godina pa nadalje iznova privlači pažnju naučne zajednice.

Foto: depositphotos.com, hraska
  • 529
  • 100
  • 0

Propolis je čudesan proizvod. On je najistraživaniji pčelinji produkt današnjice. To je u stvari biljna smolasta supstanca koju pojedine pčele radilice unutar pčelinjeg društva sakupljaju sa pupoljaka i kora drveća, ali i drugih biljaka u prirodi. Tim poslom se, dakle, u pčelinjem društvu bavi samo određen broj pčela kojima je društvo dodelilo taj odgovoran i vrlo zahtevan zadatak.

Sakupljanje propolisa je za pčelinje društvo veoma važno, jednako kao i sakupljanje bilo kakvog drugog proizvoda, te za pčele to znači opstanak vrste. Ljudi su odavno shvatili vrednost tog proizvoda, pa su tako već Maje, Egipćani, Rimljani i Grci propolis upotrebljavali za najrazličitije svrhe. Još od antičkih vremena se propolis, proizvod malo manje poznat od meda, koristio preventivno, ali i u ciljanom lečenju. Aristotel ga je smatrao lekom za gnojne rane, kožne bolesti, a u novije doba propolis su prozvali lekom 21. veka.

Propolis poznat i na bojištima

Propolis je najistraživaniji pčelinji proizvod današnjice.

Inače, prvi tragovi upotrebe propolisa potiču iz doba drevnog Egipta, gde se koristio zbog svojih aromatičnih svojstava, ali i u svrhe konzerviranja tokom mumificiranja i balzamovanja.

U starom Rimu je za vreme ratnih pohoda svaki vojnik ondašnje legije uz obaveznu opremu dobijao i komadić propolisa za koji je još Plinije tvrdio da ublažava ubode, smanjuje otekline i bolesti, leči čireve i slično. Tokom 18. i 19. veka, u Francuskoj propolis se upotrebljavao za lečenje rana, naročito na ratištima za vreme Napoleonovih osvajanja. Bez nekog neprekidnog zabeleženog sleda tokom nekoliko hiljada godina, propolis se i danas koristi u medicinske svrhe, a posebno od '70-ih godina prošlog veka pa nadalje iznova privlači pažnju naučne zajednice.

Do 60 prirodnih supstanci

Propolis koji nastaje zahvaljujući medonosnim pčelama, prema pojedinim tumačenjima dobio je ime od grčke reči "pro" što znači pre ili ispred i "polis", što bi u prevodu bilo grad. Prema nekim izvorima, to je zbog same upotrebe propolisa u staništima pčela za dogradnju / izgradnju i regulaciju samog ulaza u košnicu i zatvaranja mogućih pukotina. Neki drugi izvori opet smatraju da propolis nosi naziv prema reči "propoliso" koja bi na grčkom ili latinskom imala značenje zamazivanja - glačanja.

Sam sastav propolisa sadrži preko 60 prirodnih, hemijskih supstanci, a ni danas nije potpuno istražen. Međutim, koliko je dosada poznato on sadrži do 55% smole, 30% voska, 10% eteričnih ulja, 5% polena, vitamine E i B, gvožđe, cink, enzime, organske kiseline i drugo.

Propolis tinktura u alkoholu

Propolis je kao takav samo delimično rastvorljiv u vodi. U stvari reč je o tako malom procentu da gotovo i nije topljiv, pa se za rastvaranje radi dobijanja propolis tinktura koristi kao rastvarač čisti konzumni 96%-ni etil alkohol koji rastvara veći deo propolisa. Poznato je da propolis dobijen od raznih vrsta biljaka ima različitu boju, senzorna i hemijska svojstva. Međutim, samo geografsko poreklo propolisa ne označava različitost kvaliteta, već se moguća razlika može prikazati laboratorijskom analizom.

Bakterije ne razvijaju otpornost na propolis

Posebnost propolisa kao proizvoda izuzetno cenjenog u svetu je ta što bakterije na njega ne stvaraju otpornost i što nema štetnih pratećih pojava za razliku od, na primer sintetičkih antibiotika. Propolis uspešno suzbija viruse gripa i herpesa, a preventivno deluje kod upale grla i paradentoze.

Uspešno uklanja otekline kod zubobolje. Redovnom upotrebom propolis jača odbrambenu sposobnost ljudskog imunološkog sistema. Propolis sprečava oksidativni stres organizma, stanje prekomernog stvaranja slobodnih radikala kiseonika, pri čemu dolazi do gubitka ravnoteže stvaranja slobodnih radikala i mogućnosti neke ćelije da ih razgradi, a to rezultira promenama koje su u vezi sa oštećenjem ćelija.

Foto: depositphotos.com, hraska


Povezana stočna vrsta

Pčelarstvo

Pčelarstvo

Pčelarstvo je specifična grana ljudske delatnosti te su interes i ljubav prema pčelama rašireni u svim dobnim i obrazovnim slojevima društva. Mesta obitavanja pčela su veliki... Više [+]

Tagovi

Pčele Propolis Pčelarstvo Lek Pčelinji proizvodi Tinktura Etilni alkohol Rimljani Grci Smola Aristotel Napoleon Plinije Smola


Autor

Antun Karlović

Više [+]

Pčelar praktičar, koji svakodnevno svojim poznanicima uporno dosađuje neprestano pričajući o pčelama i njihovoj korisnosti za životnu sredinu.

Izdvojeni tekstovi

Izdvojen oglas

KLUB

Da li verujete da je na slikama polje zasejano kukuruzom?