Kraj jedne ere: Zetor nakon 80 godina seli proizvodnju traktora iz Brna u Indiju

Jedan od najpoznatijih evropskih proizvođača traktora, češki Zetor Tractors, nakon 80 godina prestaje da proizvodi traktore u Brnu. Kompanija proizvodnju seli u Indiju, dok će u Češkoj zadržati svoje sedište, razvojni centar, kao i logističke i distributivne aktivnosti, objavio je Seznamzpravy.

Kompanija je saopštila da je odluka doneta zbog sve većih troškova proizvodnje u Evropi, koji su, prema rečima uprave, učinili proizvodnju malih i srednjih traktora nekonkurentnom.

Od 2024. godine Zetor je u Brnu traktore sastavljao isključivo od delova iz zaliha, nakon što je obustavljena sopstvena proizvodnja motora i menjača. Potpunim gašenjem proizvodnje posao će izgubiti 33 zaposlenа.

Proizvodnja u Evropi više nije isplativa

Izvršni direktor kompanije Róbert Harman istakao je da je Zetor bio poslednji proizvođač koji je pokušavao da zadrži proizvodnju ove kategorije traktora u Evropi.

"Proizvodnja malih i srednjih traktora u Evropi u današnjim uslovima više nema ekonomskog smisla. Visoke cene energije, rada, a posebno materijala, značajno su smanjile našu konkurentnost. To ne znači da odustajemo od ovog segmenta traktora, već ćemo ih, kao i većina naših konkurenata, proizvoditi van Evrope", rekao je Harman.

Kao glavni razlog preseljenja proizvodnje navodi se dugogodišnji rast cena sirovina, naročito čelika, aluminijuma, plastike i energije.

Prema podacima kompanije, materijali u Indiji i Kini koštaju 30 do 35 odsto manje nego u Evropi, što konačnu cenu traktora smanjuje za najmanje 25 do 30 odsto.

"Takvoj razlici u troškovima evropski proizvođači teško mogu konkurisati", poručuju iz kompanije.

Fokus na Indiju i Kinu

Zetor već od 2020. godine većinu svojih traktora proizvodi u Indiji u saradnji s partnerom VST Tillers Tractors, a sada traži sličnog partnera i u Kini. Istovremeno planira da otvori i sopstveni proizvodni pogon u Aziji.

Cilj kompanije je da iz Indije u narednih pet godina izvozi oko 5.000 traktora godišnje, dok se slični planovi razvijaju i za kinesko tržište. Preseljenjem proizvodnje bliže dobavljačima ključnih komponenti Zetor želi da smanji troškove, poveća efikasnost i ubrza razvoj novih modela.

Sajamska premijera: Koji to novi brend traktora iz Indije stiže kod nas?

Zetor se poslednjih desetak godina suočava sa ozbiljnim poslovnim izazovima. Od 2018. godine kompanija je pozitivno poslovala samo 2021, dok je 2024. završila sa stotinama miliona čeških kruna gubitka, iako tačan iznos nije objavljen.

Marka koja je obeležila evropsku poljoprivredu

Iste godine kompanija je prestala da proizvodi sopstvene motore i menjače, ograničivši se na sklapanje traktora od postojećih komponenti.

Zetor je jedan od najprepoznatljivijih evropskih proizvođača traktora. Marka je nastala kao deo brnske Zbrojovke, a prvi traktori kupcima su isporučeni u martu 1946. godine.

Naziv je nastao spajanjem slova "Zet", tadašnje oznake Zbrojovke, i završetka reči traktor.

Kompanija se sredinom 1950-ih preselila u današnji proizvodni kompleks u Brnu, a nakon raspada istočnih tržišta početkom 1990-ih našla se na ivici opstanka. Novo poglavlje započelo je 2002. godine kada ju je preuzela slovačka investiciona kompanija HTC Investments.

Odlukom o preseljenju proizvodnje u Aziju završava jedno od najvažnijih poglavlja češke industrijske istorije. Nakon osam decenija traktori sa poznatim logotipom Zetora više se neće proizvoditi u Brnu, gradu u kojem je nastala jedna od najpoznatijih evropskih traktorskih marki.